Η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία βρίσκεται πλέον σε μια περίοδο αβεβαιότητας, καθώς η ηλεκτροκίνηση επιβραδύνεται, τα υβριδικά επανέρχονται δυναμικά και η κινεζική παρουσία στην Ευρώπη εντείνεται. Οι ιστορικές φίρμες καλούνται να αλλάξουν ταχύτητα ή να «χάσουν το τρένο».
Η πορεία προς την ηλεκτροκίνηση, που μέχρι πριν λίγα χρόνια παρουσιαζόταν ως μονόδρομος, δείχνει πλέον να συναντά εμπόδια. Οι προβλέψεις για ραγδαία άνοδο στις πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων δεν επιβεβαιώνονται, με την αγορά να παρουσιάζει κόπωση, τις τιμές να παραμένουν υψηλές και τους καταναλωτές να διστάζουν.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζει να πιέζει με αυστηρούς στόχους εκπομπών CO₂, αλλά στις αντιπροσωπείες οι στοίβες από αδιάθετα EV αυξάνονται. Η απάντηση από τους κατασκευαστές είναι μια: μείωση τιμών. Μόνο που η «μάχη τιμών» αφαιρεί περιθώριο κέρδους και προκαλεί αστάθεια στις εταιρείες που παραδοσιακά στηρίζονταν σε μοντέλα υψηλής κερδοφορίας.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η υβριδική τεχνολογία αποκτά νέο ρόλο. Πολλοί καταναλωτές την αντιμετωπίζουν ως πιο ασφαλή, πιο προσιτή και με λιγότερους περιορισμούς στην καθημερινότητα. Οι κατασκευαστές, παρά τη ρητορική υπέρ της ηλεκτροκίνησης, προχωρούν σε παράταση της ζωής κινητήρων εσωτερικής καύσης και επαναφορά μοντέλων που είχαν προγραμματιστεί να αποσυρθούν. Είναι μια λύση ανάγκης, αλλά και ένας τρόπος να διατηρηθεί επαφή με την αγορά, ενόψει της επόμενης τεχνολογικής φάσης.
Κι ενώ η Ευρώπη αναζητά ισορροπία, η Κίνα κινείται με αποφασιστικότητα. Οι κινεζικές εταιρείες δεν περιορίζονται πλέον στις εξαγωγές. Χτίζουν εργοστάσια εντός της Ευρώπης, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την BYD που επενδύει σε μονάδα παραγωγής στην Ουγγαρία. Με πλήρη έλεγχο της εφοδιαστικής αλυσίδας -από τις πρώτες ύλες μέχρι την τελική συναρμολόγηση- προσφέρουν ανταγωνιστικές τιμές και ικανότητα παραγωγής που προκαλεί πονοκέφαλο στους Ευρωπαίους κατασκευαστές.
Η επόμενη μεγάλη πρόκληση, όμως, δεν αφορά τον κινητήρα, αλλά το λογισμικό. Το αυτοκίνητο μετατρέπεται γρήγορα σε ψηφιακή πλατφόρμα, με συστήματα που αναβαθμίζονται «over the air», τεχνητή νοημοσύνη που προσαρμόζει τα χαρακτηριστικά οδήγησης και εσωτερικά συστήματα που λειτουργούν πλέον ως προσωπικοί ψηφιακοί βοηθοί. Οι καταναλωτές περιμένουν ένα επίπεδο τεχνολογίας αντίστοιχο με αυτό που βιώνουν στο smartphone τους και οι νέες εταιρείες, όπως η Tesla και οι κινεζικές φίρμες, καλύπτουν αυτή την απαίτηση με ευκολία.
Οι παραδοσιακοί κατασκευαστές δεν έχουν μάθει να γράφουν κώδικα — έχουν μάθει να κατασκευάζουν. Η μετάβαση σε μοντέλα Software Defined Vehicle δεν είναι απλώς τεχνική, είναι βαθιά πολιτισμική. Και ενώ οι τεχνολογικοί κολοσσοί μπαίνουν στην αγορά από την πλευρά του λογισμικού, οι ιστορικές αυτοκινητοβιομηχανίες προσπαθούν να προσαρμοστούν μέσω συνεργασιών, εξαγορών και εσωτερικής αναδιοργάνωσης.
Η ψηφιακή στροφή φέρνει μαζί της και ένα νέο επιχειρηματικό μοντέλο. Το αυτοκίνητο παύει να είναι προϊόν προς πώληση και μετατρέπεται σε υπηρεσία που αναβαθμίζεται με συνδρομές. Θέρμανση καθισμάτων, επιπλέον ισχύς, δυνατότητα ημιαυτόνομης οδήγησης, όλα αυτά μετατρέπονται σε δυνατότητες επί πληρωμή. Οι κατασκευαστές βλέπουν εδώ μια νέα πηγή εσόδων, ικανή να υποστηρίξει τα τεράστια κόστη ανάπτυξης. Το ερώτημα είναι κατά πόσο οι πελάτες είναι διατεθειμένοι να πληρώνουν συνεχώς για λειτουργίες που βρίσκονται ήδη εγκατεστημένες στο αυτοκίνητό τους.
Η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία βρίσκεται σήμερα σε κρίσιμη καμπή. Η επόμενη δεκαετία δεν θα κριθεί από το μέταλλο και τα μηχανικά μέρη, αλλά από το λογισμικό, την εμπειρία χρήσης και την ευελιξία των επιχειρηματικών μοντέλων. Όποιος καταφέρει να προσαρμοστεί, θα επιβιώσει. Οι υπόλοιποι κινδυνεύουν να μείνουν στην ιστορία, ως οι τελευταίοι μιας εποχής που δεν πρόλαβε να αλλάξει.
