Η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ψήφισε υπέρ της περαιτέρω χαλάρωσης των στόχων εκπομπών CO₂, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να συνεχιστούν οι πωλήσεις αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης και μετά το 2035.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται πως επανεξετάζει όλο και περισσότερο τον σχεδιασμό της για το μέλλον της αυτοκίνησης. Στις 4 Νοεμβρίου, η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενέκρινε πρόταση για περαιτέρω χαλάρωση των στόχων εκπομπών CO₂, η οποία θα μπορούσε να επιτρέψει τη συνέχιση των πωλήσεων καινούργιων αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης και μετά το 2035.
Συγκεκριμένα, η πρόταση προβλέπει μείωση των εκπομπών κατά 87,5% σε σχέση με τα επίπεδα αναφοράς του 2021, αντί του 90% που είχε προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2025. Πρόκειται για μια ακόμη υποχώρηση σε σχέση με τον αρχικό στόχο του 100%, ο οποίος ουσιαστικά θα επέτρεπε από το 2035 την πώληση μόνο καινούργιων αυτοκινήτων μηδενικών εκπομπών.
Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τους Ευρωπαίους κατασκευαστές, οι οποίοι πιέζονται από τον ανταγωνισμό των κινεζικών εταιρειών, το υψηλό κόστος της ηλεκτροκίνησης και τη ζήτηση για ηλεκτρικά αυτοκίνητα, η οποία σε αρκετές αγορές και κατηγορίες δεν ακολουθεί τους αρχικούς σχεδιασμούς.
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι, σύμφωνα με ανάλυση της περιβαλλοντικής οργάνωσης Transport & Environment, οι νέοι στόχοι θα μπορούσαν να επιτρέψουν σε έως και 39% των καινούργιων αυτοκινήτων που θα πωλούνται μετά το 2035 να εξακολουθούν να διαθέτουν κινητήρα εσωτερικής καύσης.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα επιστροφή στα συμβατικά βενζινοκίνητα και diesel μοντέλα όπως τα γνωρίζουμε σήμερα. Το μεγαλύτερο μέρος εκτιμάται ότι θα αφορά plug-in υβριδικά αυτοκίνητα και ηλεκτρικά μοντέλα με κινητήρα βενζίνης που λειτουργεί ως γεννήτρια για την επέκταση της αυτονομίας τους, τα γνωστά E-REV.
Άλλωστε, το 39% αποτελεί εκτίμηση και όχι κάποιο επίσημο ποσοστό πωλήσεων που θα επιτρέπεται στους κατασκευαστές. Το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τον τρόπο υπολογισμού των μέσων εκπομπών CO₂ και τις τεχνολογίες που θα χρησιμοποιηθούν.
Η πρόταση προβλέπει επίσης τη δυνατότητα αντιστάθμισης επιπλέον 7,5 ποσοστιαίων μονάδων εκπομπών μέσω της χρήσης χάλυβα χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος, ο οποίος θα παράγεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με αυτόν τον μηχανισμό, οι κατασκευαστές θα μπορούν να φτάνουν σε συνολική μείωση έως 95%.
Αλλαγές προτείνονται και για τα ελαφρά επαγγελματικά αυτοκίνητα, όπου η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση αποδεικνύεται δυσκολότερη. Ο στόχος μείωσης των εκπομπών για το 2030 περιορίζεται στο 35%, αντί του 40% που είχε προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ενώ για το 2035 προβλέπεται μείωση κατά 80%.
Η συγκεκριμένη προσαρμογή έχει ιδιαίτερη σημασία για εταιρείες όπως η Stellantis και η Renault, οι οποίες διαθέτουν μεγάλη παρουσία στην αγορά των ελαφρών επαγγελματικών αυτοκινήτων και έχουν επισημάνει ότι η ζήτηση για τις ηλεκτρικές εκδόσεις παραμένει χαμηλότερη από τις αρχικές προβλέψεις.
Παράλληλα, προβλέπονται πρόσθετα κίνητρα για την παραγωγή ηλεκτρικών αυτοκινήτων στην Ευρώπη. Τα μικρά ηλεκτρικά μοντέλα μήκους έως 4,2 μέτρων θα υπολογίζονται με συντελεστή 1,4 στην επίτευξη των στόχων εκπομπών, ενώ τα αποδοτικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα ευρωπαϊκής παραγωγής, ανεξαρτήτως μεγέθους, θα λαμβάνουν συντελεστή 1,2.
Στο τραπέζι βρίσκεται και η αναγνώριση επιλέξιμων εναλλακτικών καυσίμων, όπως τα βιοκαύσιμα και τα συνθετικά e-fuels, στο πλαίσιο των κανονισμών για τις εκπομπές CO₂. Πρόκειται για μια ακόμη δυνατότητα που θα μπορούσε να παρατείνει την παρουσία των κινητήρων εσωτερικής καύσης στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η πρόταση εξασφάλισε τη στήριξη τριών μεγάλων πολιτικών ομάδων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ωστόσο δεν αποτελεί ακόμη οριστική απόφαση. Το επόμενο βήμα είναι η ψηφοφορία στην ολομέλεια, η οποία αναμένεται τον Δεκέμβριο. Θα ακολουθήσουν διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που δεν έχει ακόμη καταλήξει στη δική του θέση.
Μέχρι να ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία, ο ισχύων στόχος για μηδενικές εκπομπές CO₂ από τα καινούργια αυτοκίνητα το 2035 παραμένει σε ισχύ. Ωστόσο, η νέα ψηφοφορία ενισχύει το ενδεχόμενο να υπάρξει τελικά μια σημαντικά πιο ευέλικτη νομοθεσία, με τα plug-in υβριδικά, τα E-REV και τα εναλλακτικά καύσιμα να διατηρούν θέση στην αγορά και μετά το 2035.
