Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενεργοποιεί το νέο πρότυπο Euro 7, βάζοντας για πρώτη φορά όρια στη σκόνη των φρένων και προβλέποντας ελέγχους για τη φθορά των ελαστικών και την αντοχή των μπαταριών. Οι αλλαγές αφορούν τόσο τα συμβατικά όσο και τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα.
Από τις 29 Νοεμβρίου 2026 ξεκινά ένα νέο κεφάλαιο για τις προδιαγραφές ρύπων των αυτοκινήτων στην Ευρώπη. Το Euro 7 έρχεται να αντικαταστήσει σταδιακά το Euro 6, διευρύνοντας όμως σημαντικά το πεδίο των ελέγχων. Πλέον, δεν εξετάζονται μόνο οι εκπομπές που βγαίνουν από την εξάτμιση, αλλά και οι ρύποι που παράγονται κατά την καθημερινή χρήση ενός αυτοκινήτου.
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τα φρένα. Κάθε φορά που ο οδηγός επιβραδύνει, η τριβή ανάμεσα στα τακάκια και τους δίσκους δημιουργεί μικροσκοπικά σωματίδια, τα οποία καταλήγουν στον αέρα. Πρόκειται για τη γνωστή μαύρη σκόνη που συγκεντρώνεται συχνά στις ζάντες, μόνο που ένα μέρος της είναι τόσο λεπτό ώστε μπορεί να εισχωρήσει στο αναπνευστικό σύστημα.
Με το Euro 7 θεσπίζονται για πρώτη φορά συγκεκριμένα όρια για αυτά τα σωματίδια. Για τα επιβατικά αυτοκίνητα με κινητήρες βενζίνης ή diesel, καθώς και για τα υβριδικά και Plug-in Hybrid, το αρχικό όριο ορίζεται στα 7 mg ανά χιλιόμετρο. Στα αμιγώς ηλεκτρικά είναι αυστηρότερο, στα 3 mg ανά χιλιόμετρο.
Η διαφορά εξηγείται από τον τρόπο λειτουργίας των ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Χάρη στην ανάκτηση ενέργειας κατά την επιβράδυνση, ο ηλεκτροκινητήρας αναλαμβάνει ένα σημαντικό μέρος του φρεναρίσματος, περιορίζοντας τη χρήση των συμβατικών φρένων και επομένως τη φθορά των τακακιών και των δίσκων.
Για τους κατασκευαστές, οι νέες απαιτήσεις σημαίνουν αλλαγές στα υλικά τριβής, στις επιστρώσεις των δίσκων και γενικότερα στη σχεδίαση των συστημάτων πέδησης. Ήδη προμηθευτές της αυτοκινητοβιομηχανίας εξελίσσουν λύσεις που περιορίζουν την παραγωγή σκόνης χωρίς να επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα του φρεναρίσματος. Το ζητούμενο είναι τα νέα συστήματα να διατηρούν την απόδοσή τους, περιορίζοντας παράλληλα τις εκπομπές σωματιδίων.
Στο στόχαστρο μπαίνουν και τα ελαστικά. Καθώς κυλούν στην άσφαλτο, χάνουν σταδιακά μικροσκοπικά τμήματα του πέλματός τους, τα οποία καταλήγουν στο περιβάλλον. Το Euro 7 προβλέπει νέες διαδικασίες μέτρησης και περιορισμούς για τη φθορά τους, με τη σχετική εφαρμογή να ξεκινά σταδιακά από την 1η Ιουλίου 2028 για τους νέους τύπους ελαστικών επιβατικών αυτοκινήτων.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία και για τα ηλεκτρικά μοντέλα. Παρότι δεν εκπέμπουν καυσαέρια κατά την κίνησή τους, εξακολουθούν να παράγουν σωματίδια από τα ελαστικά και τα φρένα. Μάλιστα, το αυξημένο βάρος που συχνά συνεπάγεται η μεγάλη μπαταρία μπορεί να επιβαρύνει τη φθορά των ελαστικών, ανάλογα με το αυτοκίνητο, τις διαστάσεις τους και τον τρόπο οδήγησης.
Μια ακόμη αλλαγή αφορά τη διάρκεια ζωής των μπαταριών. Για τα αμιγώς ηλεκτρικά επιβατικά αυτοκίνητα, το Euro 7 προβλέπει ότι η μπαταρία πρέπει να διατηρεί τουλάχιστον το 80% της αρχικής της χωρητικότητας για τα πρώτα πέντε χρόνια ή 100.000 χλμ. Στη συνέχεια, το ελάχιστο ποσοστό διαμορφώνεται στο 72% για περίοδο έως οκτώ ετών ή 160.000 χλμ., σύμφωνα με τις προβλεπόμενες συνθήκες ελέγχου.
Πρόκειται για μια σημαντική προσθήκη, καθώς η κατάσταση της μπαταρίας επηρεάζει τόσο την πραγματική αυτονομία όσο και τη μεταπωλητική αξία ενός ηλεκτρικού αυτοκινήτου. Οι νέες απαιτήσεις δεν αποτελούν αυτόματα εγγύηση αντικατάστασης της μπαταρίας, αλλά υποχρεώνουν τους κατασκευαστές να συμμορφώνονται με συγκεκριμένα πρότυπα ανθεκτικότητας.
Όσο για τους κινητήρες εσωτερικής καύσης, το Euro 7 διατηρεί σε γενικές γραμμές τα όρια εκπομπών καυσαερίων του Euro 6 για τα επιβατικά αυτοκίνητα, εισάγοντας όμως αυστηρότερες απαιτήσεις για τα πολύ μικρά σωματίδια και τη συμμόρφωση σε βάθος χρόνου. Επομένως, η μεγαλύτερη διαφοροποίηση δεν βρίσκεται τόσο στα όρια των καυσαερίων όσο στη συνολικότερη αντιμετώπιση της ρύπανσης.
Χρειάζεται πάντως μια διευκρίνιση σχετικά με τις ημερομηνίες. Η 29η Νοεμβρίου 2026 αφορά τις νέες εγκρίσεις τύπου επιβατικών και ελαφρών επαγγελματικών αυτοκινήτων. Για όλα τα καινούργια αυτοκίνητα αυτών των κατηγοριών που θα ταξινομούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η υποχρεωτική εφαρμογή ξεκινά στις 29 Νοεμβρίου 2027.
Για τους οδηγούς στην Ελλάδα, αυτό σημαίνει ότι δεν αλλάζει κάτι άμεσα στα αυτοκίνητα που ήδη κυκλοφορούν. Δεν απαιτείται αντικατάσταση φρένων ή ελαστικών, ούτε κάποια πρόσθετη διαδικασία στο ΚΤΕΟ λόγω της εισαγωγής του Euro 7.
Οι αλλαγές θα περάσουν σταδιακά στα νέα μοντέλα που θα φτάνουν στις εκθέσεις, με τους κατασκευαστές να προσαρμόζουν τα συστήματα πέδησης, τα ελαστικά και τις μπαταρίες τους στις νέες απαιτήσεις. Το αν αυτό θα επηρεάσει και τις τιμές αγοράς ή συντήρησης μένει να φανεί, καθώς οι νέες τεχνολογίες έχουν κόστος, το οποίο δεν είναι ακόμη σαφές σε ποιον βαθμό θα μεταφερθεί στον καταναλωτή.
Το Euro 7 δείχνει πάντως ότι η συζήτηση για τη ρύπανση των αυτοκινήτων δεν περιορίζεται πλέον στην εξάτμιση. Ακόμη και ένα αμιγώς ηλεκτρικό μοντέλο έχει περιβαλλοντικό αποτύπωμα κατά την κίνησή του, και οι νέοι ευρωπαϊκοί κανόνες επιχειρούν να περιορίσουν ένα μέρος του που μέχρι σήμερα δεν ελεγχόταν με τον ίδιο τρόπο.
