Οι κινεζικές εταιρείες επιταχύνουν τις επενδύσεις τους στην ευρωπαϊκή παραγωγή, καθώς οι νέοι κανόνες που ετοιμάζει η Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένεται να δυσκολέψουν σημαντικά τη δημιουργία νέων εργοστασίων από το 2027 και μετά.
Οι μεγαλύτερες κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες βρίσκονται σε αγώνα δρόμου για να εξασφαλίσουν παραγωγική παρουσία στην Ευρώπη, πριν τεθούν σε ισχύ οι νέοι περιορισμοί που σχεδιάζει η Ευρωπαϊκή Ένωση για τις ξένες επενδύσεις. Η κίνηση αυτή δεν έχει μόνο στρατηγικό χαρακτήρα, αλλά αποτελεί και έναν τρόπο να περιορίσουν το κόστος που προκαλούν οι αυξημένοι ευρωπαϊκοί δασμοί στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα που εισάγονται από την Κίνα.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το υπό διαμόρφωση Industrial Accelerator Act (IAA), μια νέα ευρωπαϊκή νομοθετική πρωτοβουλία που στοχεύει στην προστασία της βιομηχανικής παραγωγής και των θέσεων εργασίας στην Ευρώπη. Αν και δεν έχει ακόμη εγκριθεί, εκτιμάται ότι θα τεθεί σε εφαρμογή από τα μέσα του 2027.
Το σχέδιο προβλέπει ότι επενδύσεις άνω των 100 εκατ. ευρώ από χώρες που ελέγχουν πάνω από το 40% της παγκόσμιας παραγωγικής δυναμικότητας σε στρατηγικούς τομείς, όπως τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα και οι μπαταρίες, θα χρειάζονται ειδική έγκριση από τις ευρωπαϊκές αρχές.
Παράλληλα, θα τίθενται αυστηρές προϋποθέσεις, όπως η δημιουργία κοινοπραξιών με ευρωπαϊκούς εταίρους, η παραχώρηση δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας στην ευρωπαϊκή εταιρεία, η απασχόληση προσωπικού κατά τουλάχιστον 50% από την Ευρωπαϊκή Ένωση και η χρήση τοπικών προμηθευτών. Από αυτές, η υποχρεωτική απασχόληση Ευρωπαίων εργαζομένων θεωρείται αδιαπραγμάτευτη.
Την ίδια στιγμή, οι κινεζικές εταιρείες επιδιώκουν να μειώσουν την εξάρτησή τους από τις εισαγωγές. Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα που κατασκευάζονται στην Κίνα επιβαρύνονται σήμερα με ευρωπαϊκούς δασμούς που ξεκινούν από το 10% και για ορισμένες μάρκες φτάνουν έως και το 45%. Η παραγωγή εντός Ευρώπης μπορεί να εξαλείψει αυτό το επιπλέον κόστος, έστω κι αν συνεπάγεται υψηλότερες δαπάνες για εργατικά και προμήθειες.
Η αύξηση της παρουσίας των κινεζικών εταιρειών στην ευρωπαϊκή αγορά είναι ήδη εντυπωσιακή. Το συνολικό μερίδιό τους αυξήθηκε από μόλις 0,5% το 2021 σε σχεδόν 10% την άνοιξη του 2026, γεγονός που εξηγεί γιατί αναζητούν πλέον μόνιμη βιομηχανική βάση στην ήπειρο.
Σύμφωνα με αναλυτές της Jefferies, οι συμφωνίες που έχουν ήδη ανακοινωθεί ή βρίσκονται υπό διαπραγμάτευση θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ετήσια παραγωγή άνω των 2 εκατομμυρίων αυτοκινήτων στην Ευρώπη.
Η BYD αποτελεί την πρώτη κινεζική εταιρεία που εγκαινίασε μεγάλη μονάδα παραγωγής στην Ευρώπη, με το εργοστάσιό της στο Szeged της Ουγγαρίας να διαθέτει δυναμικότητα έως 300.000 αυτοκινήτων ετησίως. Παράλληλα, αναζητά επιπλέον παραγωγικές εγκαταστάσεις κυρίως στην Ισπανία και την Ιταλία, με στόχο όλα τα αυτοκίνητα που θα διαθέτει στην ευρωπαϊκή αγορά να κατασκευάζονται τοπικά έως το 2028.
Αντίστοιχα, η Chery ήδη συνεργάζεται με την ισπανική Ebro στο πρώην εργοστάσιο της Nissan στη Βαρκελώνη, ενώ εξετάζει και τη δυνατότητα παραγωγής μοντέλων της στο εργοστάσιο της Nissan στο Sunderland της Μεγάλης Βρετανίας.
Η Dongfeng θα ξεκινήσει από το 2028 την παραγωγή μοντέλων της premium μάρκας Voyah στο εργοστάσιο της Stellantis στη Rennes της Γαλλίας, ενώ η Leapmotor επεκτείνει τη συνεργασία της με τη Stellantis ώστε να παράγει αυτοκίνητα στα εργοστάσια της Zaragoza και ενδεχομένως της Μαδρίτης.
Παράλληλα, η SAIC, μητρική της MG, ανακοίνωσε την κατασκευή του πρώτου της εργοστασίου εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης στην περιοχή της Galicia της Ισπανίας, με ετήσια δυναμικότητα 120.000 αυτοκινήτων. Η FAW βρίσκεται επίσης σε συζητήσεις με τη Stellantis για παραγωγή της Hongqi στην Ισπανία, ενώ η Geely εξετάζει την αξιοποίηση εγκαταστάσεων της Ford στη Valencia. Αντίστοιχα, η XPeng φέρεται να βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με τη Volkswagen και άλλους κατασκευαστές για την απόκτηση παραγωγικών εγκαταστάσεων στην Ευρώπη.
Οι εξελίξεις αυτές συμπίπτουν με την ύπαρξη σημαντικής αδρανούς παραγωγικής δυναμικότητας στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τη Jefferies, μόνο η Stellantis διαθέτει ανεκμετάλλευτη δυναμικότητα περίπου 1,6 εκατομμυρίων αυτοκινήτων ετησίως σε σύγκριση με το 2019, ενώ ο όμιλος Volkswagen προσθέτει ακόμη περίπου 800.000 μονάδες. Τα τελευταία χρόνια έχουν επίσης κλείσει εργοστάσια της Audi στις Βρυξέλλες, της Nissan στη Βαρκελώνη και της Ford στο Saarlouis της Γερμανίας, δημιουργώντας ευκαιρίες για νέους επενδυτές.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να προστατεύσει την εγχώρια βιομηχανία και τις θέσεις εργασίας, όμως οι κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες φαίνεται πως κινούνται με ταχύτητα ώστε να αποκτήσουν παραγωγική βάση στην Ευρώπη πριν αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο. Αν οι περισσότερες από αυτές τις συμφωνίες ολοκληρωθούν, ο χάρτης της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας ενδέχεται να αλλάξει αισθητά μέσα στα επόμενα χρόνια.
