Το διπλοπαρκάρισμα και η στάση με αναμμένα alarm παραμένουν καθημερινό πρόβλημα στους ελληνικούς δρόμους. Τι προβλέπει ο νέος ΚΟΚ για τα πρόστιμα, την αφαίρεση διπλώματος και την απομάκρυνση των παράνομα σταθμευμένων αυτοκινήτων.
Το γνωστό «δύο λεπτά θα κάνω» είναι ίσως η πιο συνηθισμένη δικαιολογία των οδηγών που σταματούν όπου τους εξυπηρετεί, συνήθως έξω από φούρνους, καφετέριες και καταστήματα. Μόνο που ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δεν προβλέπει καμία εξαίρεση για όσους αφήνουν το αυτοκίνητό τους σε απαγορευμένο σημείο, ακόμη κι αν πρόκειται για ελάχιστο χρόνο.
Το διπλοπαρκάρισμα αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά προβλήματα της καθημερινής κυκλοφορίας, ιδιαίτερα στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Ένα αυτοκίνητο σταματημένο σε διπλή σειρά αρκεί για να περιορίσει την κυκλοφορία σε μία λωρίδα, να καθυστερήσει ένα λεωφορείο ή να αναγκάσει άλλους οδηγούς να πραγματοποιήσουν επικίνδυνους ελιγμούς.
Ο νέος ΚΟΚ, που θεσπίστηκε με τον νόμο 5209/2025, προβλέπει συγκεκριμένες κυρώσεις για τις παραβάσεις στάσης και στάθμευσης, με τα πρόστιμα και τα διοικητικά μέτρα να διαφοροποιούνται ανάλογα με τη σοβαρότητα της παράβασης.
Το σημαντικότερο είναι ότι η μικρή διάρκεια δεν αποτελεί δικαιολογία. Ακόμη κι αν ο οδηγός παραμένει μέσα στο αυτοκίνητο ή έχει ενεργοποιήσει τα φώτα έκτακτης ανάγκης, μπορεί να του βεβαιωθεί παράβαση εφόσον βρίσκεται σε σημείο όπου απαγορεύεται η στάση.
Άλλωστε, τα γνωστά alarm χρησιμοποιούνται συχνά ως μια άτυπη δικαιολογία για προσωρινή στάθμευση. Στην πραγματικότητα, δεν δίνουν κανένα δικαίωμα στάσης σε διπλή σειρά, πάνω σε πεζοδρόμια ή μπροστά σε διαβάσεις πεζών. Η χρήση τους δεν αναιρεί τις απαγορεύσεις του ΚΟΚ.
Σύμφωνα με το άρθρο 38 του νέου ΚΟΚ και τις αντίστοιχες κατηγορίες παραβάσεων, προβλέπονται ενδεικτικά οι ακόλουθες κυρώσεις:
- Διπλοπαρκάρισμα: πρόστιμο 30 ευρώ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 10 ημέρες.
- Στάθμευση που δεν αφήνει επαρκές πλάτος για τη διέλευση άλλων αυτοκινήτων: πρόστιμο 30 ευρώ.
- Παράνομη στάση κοντά σε στάση λεωφορείου: πρόστιμο 30 ευρώ.
- Στάση ή στάθμευση πάνω σε διάβαση πεζών: πρόστιμο 30 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 40 ημέρες.
- Στάθμευση σε πεζοδρόμιο: πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 20 ημέρες.
- Κατάληψη ράμπας ή θέσης στάθμευσης ΑμεΑ: πρόστιμο 150 ευρώ, αφαίρεση διπλώματος για συνολικά 60 ημέρες και αφαίρεση στοιχείων κυκλοφορίας για 70 ημέρες.
- Παρεμπόδιση διέλευσης μέσων δημόσιας συγκοινωνίας σε ειδικά επισημασμένο σημείο: πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για συνολικά 70 ημέρες.
Οι παραπάνω κυρώσεις δείχνουν ότι δεν αντιμετωπίζονται όλες οι παραβάσεις με τον ίδιο τρόπο. Η στάθμευση σε πεζοδρόμιο ή σε θέση ΑμεΑ θεωρείται σοβαρότερη από μια απλή παράβαση στάθμευσης, καθώς επηρεάζει άμεσα την ασφαλή και ανεμπόδιστη μετακίνηση των πεζών και των ατόμων με αναπηρία.
Μάλιστα, ο ΚΟΚ προβλέπει ακόμη αυστηρότερες κυρώσεις για συγκεκριμένες περιπτώσεις. Για παράδειγμα, η στάση ή στάθμευση πάνω ή πολύ κοντά σε σιδηροδρομικές ή τροχιοδρομικές γραμμές, όταν παρεμποδίζεται η κυκλοφορία τους, μπορεί να επιφέρει πρόστιμο 1.200 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 60 ημέρες.
Πέρα από το χρηματικό πρόστιμο, οι αρμόδιες αρχές έχουν τη δυνατότητα να διατάξουν την απομάκρυνση ενός παράνομα σταθμευμένου αυτοκινήτου, όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που προβλέπει ο νόμος. Σε αυτή την περίπτωση, η μεταφορά με γερανό και τα έξοδα φύλαξης επιβαρύνουν τον ιδιοκτήτη ή κάτοχο.
Επίσης, η απουσία του οδηγού δεν εμποδίζει τη βεβαίωση της παράβασης. Επομένως, όποιος αφήνει το αυτοκίνητό του παράνομα έξω από ένα κατάστημα μπορεί να επιστρέψει έπειτα από λίγα λεπτά και να βρει την κλήση να τον περιμένει.
Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι απαγορεύεται κάθε ολιγόλεπτη στάση. Ο οδηγός μπορεί να σταματήσει για να αποβιβάσει έναν επιβάτη ή να πραγματοποιήσει μια σύντομη εξυπηρέτηση, αρκεί το σημείο να επιτρέπει τη στάση και να μην παραβιάζονται άλλοι κανόνες κυκλοφορίας.
Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο σε εμπορικούς δρόμους, γύρω από σχολεία και σε περιοχές όπου οι διαθέσιμες θέσεις στάθμευσης είναι περιορισμένες. Εκεί, η παρουσία ακόμη και λίγων διπλοπαρκαρισμένων αυτοκινήτων μπορεί να δημιουργήσει μεγάλες καθυστερήσεις, ιδιαίτερα τις ώρες αιχμής.
Η έλλειψη χώρων στάθμευσης αποτελεί αναμφίβολα μέρος του προβλήματος, αλλά δεν δικαιολογεί την κατάληψη του δρόμου. Ούτε όμως αρκούν τα πρόστιμα από μόνα τους. Χρειάζονται συστηματικοί έλεγχοι και ουσιαστική αντιμετώπιση της έλλειψης θέσεων στάθμευσης, ώστε το διπλοπαρκάρισμα να πάψει να θεωρείται μια αυτονόητη λύση για την καθημερινή εξυπηρέτηση.
